Hogatuska Isrogrogga Falalka
Dhammaan shaxaha isrogrogga ee ka mid ah Qaamuuska Af-Soomaaliga (Puglielli & Mansuur, 2012)
Qoraalka: 1° ke. = qofka 1aad ee kelida ah · 2° ke. = qofka 2aad ee kelida ah · 3° ke.l = qofka 3aad ee kelida ah (lab) · 3° ke.dh. = qofka 3aad ee kelida ah (dheddig) · 1° w. = qofka 1aad ee wadarta ah · 2° w. = qofka 2aad ee wadarta ah · 3° w. = qofka 3aad ee wadarta ah
Isrogrog 1: CUN
Isrogrog IFalalka aan salkoodu lahayn lifaaqyo. Fal-gudbe (cun, qor, xir) iyo fal-magudbe (tag, jab, kar) ba.
AMAR & MASDAR
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 2° ke. | cun | cunin |
| 2° w. | cuna | cunina |
HABKA EBYOON: Joogto
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | cunaa | ma cuno |
| 2° ke. | cuntaa | ma cuntid |
| 3° ke.l | cunaa | ma cuno |
| 3° ke.dh. | cuntaa | ma cunto |
| 1° w. | cunnaa | ma cunno |
| 2° w. | cuntaan | ma cuntaan |
| 3° w. | cunaa | ma cunaan |
HABKA EBYOON: Tagto
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | cunay | ma cunin |
| 2° ke. | cuntay | ma cunin |
| 3° ke.l | cunay | ma cunin |
| 3° ke.dh. | cuntay | ma cunin |
| 1° w. | cunnay | ma cunin |
| 2° w. | cunteen | ma cunin |
| 3° w. | cuneen | ma cunin |
HABKA EBYOON: Timaaddo
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | cuni doonaa | ma cuni doono |
| 2° ke. | cuni doontaa | ma cuni doonto |
| 3° ke.l | cuni doonaa | ma cuni doono |
| 3° ke.dh. | cuni doontaa | ma cuni doonto |
| 1° w. | cuni doonnaa | ma cuni doonno |
| 2° w. | cuni doontaan | ma cuni doontaan |
| 3° w. | cuni doonaan | ma cuni doonaan |
SHARDILEY
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | cuni lahaa | ma cuneen |
| 2° ke. | cuni lahayd | ma cuneen |
| 3° ke.l | cuni lahaa | ma cuneen |
| 3° ke.dh. | cuni lahayd | ma cuneen |
| 1° w. | cuni lahayn | ma cuneen |
| 2° w. | cuni lahaydeen | ma cuneen |
| 3° w. | cuni lahayeen | ma cuneen |
Isrogrog 4a (Fal Sifo): ADAG
Isrogrog IVaFal sifo: waa falal gaar ah oo leh micno aan ka fogayn sifada (adjective). Waxay u dhaqmaan sida falka, waxayna marwalba ku lifaaqanyihiin falka ahaw.
HABKA EBYOON: Joogto
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | adkahay | ma adki |
| 2° ke. | adagtahay | ma adkid |
| 3° ke.l | adagyahay | ma adka |
| 3° ke.dh. | adagtahay | ma adka |
| 1° w. | adagnahay | ma adkin |
| 2° w. | adagtihiin | ma adkidin |
| 3° w. | adagyihiin | ma adka |
HABKA EBYOON: Tagto
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | adkaa | ma adkayn |
| 2° ke. | adkayd | ma adkayn |
| 3° ke.l | adkaa | ma adkayn |
| 3° ke.dh. | adkayd | ma adkayn |
| 1° w. | adkayn | ma adkayn |
| 2° w. | adkaydeen | ma adkayn |
| 3° w. | adkayeen | ma adkayn |
HABKA EBYOON: Timaaddo
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | adkaan doonaa | ma adkaan doono |
| 2° ke. | adkaan doontaa | ma adkaan doonto |
| 3° ke.l | adkaan doonaa | ma adkaan doono |
| 3° ke.dh. | adkaan doontaa | ma adkaan doonto |
| 1° w. | adkaan doonnaa | ma adkaan doonno |
| 2° w. | adkaan doontaan | ma adkaan doontaan |
| 3° w. | adkaan doonaan | ma adkaan doonaan |
Isrogrog 4b (Fal Sifo): FIICAN
Isrogrog IVbFal sifo: nooca labaad. Marka laga eego xagga sarfaha iyo weereyntaba waxay u dhaqmaan sida falka.
HABKA EBYOON: Joogto
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | fiicnahay | ma fiicni |
| 2° ke. | fiicantahay | ma fiicnid |
| 3° ke.l | fiicanyahay | ma fiicna |
| 3° ke.dh. | fiicantahay | ma fiicna |
| 1° w. | fiicannahay | ma fiicnin |
| 2° w. | fiicantihiin | ma fiicnidin |
| 3° w. | fiicanyihiin | ma fiicna |
HABKA EBYOON: Tagto
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | fiicnaa | ma fiicnayn |
| 2° ke. | fiicnayd | ma fiicnayn |
| 3° ke.l | fiicnaa | ma fiicnayn |
| 3° ke.dh. | fiicnayd | ma fiicnayn |
| 1° w. | fiicnayn | ma fiicnayn |
| 2° w. | fiicnaydeen | ma fiicnayn |
| 3° w. | fiicnayeen | ma fiicnayn |
Falalka Horkabeyaasha Leh: AQAAN
Isrogrog horkabeFalalka horkabeyaasha leh. Koox yar oo ah 5 fal oo aad u muhim ah: aqaan, aal (yaal), imow, dheh, ahaw. Horkabe iyo dibkabe leh.
HABKA EBYOON: Joogto
| Qofka | Sug | Diidmo |
|---|---|---|
| 1° ke. | aqaan | ma aqaan |
| 2° ke. | taqaan | ma taqaan |
| 3° ke.l | yaqaan | ma yaqaan |
| 3° ke.dh. | taqaan | ma taqaan |
| 1° w. | naqaan | ma naqaan |
| 2° w. | taqaaniin | ma taqaaniin |
| 3° w. | yaqaaniin | ma yaqaaniin |
Tixraac: Puglielli, A. & Mansuur, C. C. (2012). Qaamuuska Af-Soomaaliga. Roma: RomaTrE-PRESS. Bogagga 921-945.
